Kredyty
Z prawnego punktu widzenia kredyt jest to dwustronna umowa w formie pisemnej zawarta między bankiem, a kredytobiorcą. Na jej mocy bank, który jest stroną dominującą i ustala wszelkie warunki, zobowiązuje się do przekazania określonej kwoty, na określony czas i cel, do dyspozycji kredytobiorcy. On zaś ze swej strony zobowiązuje się do wykorzystania tych pieniędzy zgodnie z ich przeznaczeniem, a następnie do zwrócenia ich bankowi wraz z należnymi oprocentowaniem w formie odsetek lub prowizji. Jak widać każdy kredyt posiada kilka istotnych cech: zwrotność, terminowość, oprocentowanie. Warto pamiętać, że kredyt może być udzielony jedynie przez banki, które czerpią potrzebne na ten cel środki z depozytów powierzonych im przez klientów. Z tego też względu umowy kredytowe podlegają pod prawo bankowe. Inne instytucje finansowe mogą jedynie udostępniać pieniądze w ramach pożyczek, które podlegają już zupełnie innym uregulowaniom. Każda osoba, która chciałaby podjąć kredyt, musi najpierw złożyć wniosek kredytowy w wybranym przez siebie banku. Następnie bank przeprowadza analizę zdolności kredytowych osoby, bądź firmy składającej wniosek według ustalonych wcześniej w swej polityce zasad.
Istnieją różne rodzaje kredytów. Najogólniej można je podzielić na kredyty gospodarcze i kredyty konsumpcyjne (inaczej kredyty dla osób fizycznych). Te pierwsze udzielane są osobom, które prowadzą własną działalność gospodarczą i potrzebują na ten cel środków finansowych. Kredyt konsumpcyjny zaś może być podjęty przez osobę indywidualną na jakiś określony cel, na przykład: zakup samochodu, czy też wybudowanie domu. Nie jest to jednak jedyny podział. Przykładowo, ze względu na okres kredytowania, możemy wyróżnić:
- kredyty krótkoterminowe (do 1 roku),
- kredyty średnioterminowe (od 1 roku do 3 lat),
- kredyty długoterminowe (powyżej 3 lat).
Banki natomiast udzielają kredytów zwracając szczególną uwagę na cel. W takim wypadku wśród kredytów gospodarczych wyróżniamy:
- kredyty obrotowe – kredyt przeznaczony na sfinansowanie bieżącego funkcjonowania przedsiębiorstwa, przykładowo zakup towarów lub potrzebnych maszyn,
- kredyty inwestycyjne – kredyt przeznaczony na sfinansowanie działań przedsiębiorstwa, mających na celu powiększenie wartości majątku trwałego kredytobiorcy,
- na finansowanie projektów inwestycyjnych - środki te mogą być przeznaczone na różnego rodzaju inwestycje.
Zaś kredyty konsumpcyjne w tej kategorii to np.:
- kredyty mieszkaniowe,
- kredyty samochodowe.
Kredyty spełniają kilka ważnych ról w gospodarce. Do podstawowych należą:
- emisyjna – każdy udzielony kredyt powoduje wprowadzenie nowego pieniądza do obiegu,
- dochodowa – kredyt tworzy korzyści ekonomiczne i finansowe poprzez powiększenie skali produkcji, a tym samym zwiększeniu siły nabywczej kredytobiorcy,
- rozdzielcza – kredyt nie tylko przyczynia się do wzrostu dochodu w danym regionie, czy też branży, ale także powoduje zwiększenie popytu w określonym segmencie rynku,
- inwestycyjna – kredyt jest jednym z elementów wykorzystywanych w ramach polityki ekonomicznej.